اسماعیل یلدا در سال 1220 در شهرستان ماکو دیده به جهان گشود . پدرش میرزا عبدالله و پدر بزرگش سرهنگ حاج شکر الله خان نام داشت پدر بزرگ این شاعر توانا آذربایجان از سرداران نامی نادر شاه افشار بود. از این شاعر توانای ماکویی شعر هایی به زبان ترکی و فارسی به جا مانده است که در کتابی به نام صندوق الشهادت که در زمان فرزند اسماعیل یلدا ، میرزا مجید با خطی زیبا نوشته شده است جمع آوری شده .هم اکنون این کتاب در نزد خانواده مرحوم یلدا در شهرستان ماکو موجود است . از مرحوم یلدا بیت مشهوری هست که میگوید :
یلدا گئجه سی بیردیر ایلده بیر اولار یلدا
بیلمم بو نئجه سیر دیر بیر آیدا ایکی یلدا
متاسفانه از این شاعر توانای آذربایجانی اطلاعات زیادی در دست نیست . در زیر یکی از سروده های مرحوم اسماعیل یلدا را میخوانید
لبت سیمین تن و نسرین بدن
گشته یکی شمع در این انجمن
رخ به صفا ماه شب چارده
سرخی لب هم چو عقیق یمن
روی و سر و سینه ندانی که چیست
پنبه نداف به تل سمن
قطره چیده به گل از مشک ناب
خال سیه فام به وجه حسن
وه که خداوند به تقلید آن
خوب فرستاده ز سلوا و من
سندس و استبرق و ز عبقری
پیکر و بر پر به پرند و پرن
هیچ به دین قامت وسرو سهی
حور نباشد به بهشت عدن
گوئی سیماب برو بیخته
غبغب و سیمینش به چاه ذقن
گوش و بنا گوش و برو دوش او
لو لو رخشنده گل نسترن
نرگس فتانش کشیده دوصد
خنجر مژگان زپی قتل من
پیش گل چهره او خار دان
آنچه شگفته است به باغ و چمن
ای گل رعنا تو به یلدا خوشی
گرچه بود خوب شکر با لبن
